---
title: "F-gazy: obowiązki firmy serwisowej przy klimatyzacji"
description: "F-gazy: obowiązki firmy serwisowej przy klimatyzacji i pompach ciepła: certyfikaty, kontrole szczelności, etykiety, odzysk, dokumentacja i kary."
url: https://service-express.pl/wiedza/f-gazy-obowiazki-firmy-serwisowej/
updated: 2026-10-26
publisher: Service Express (Apps4business Sp. z o.o.)
---

# F-gazy: obowiązki firmy serwisowej przy klimatyzacji i pompach ciepła

Szybka odpowiedź Obowiązki firmy serwisowej przy F-gazach to certyfikat osoby i certyfikat przedsiębiorcy oraz praca na zlecenie operatora, czyli zwykle klienta, który odpowiada za szczelność urządzenia. Kontrola szczelności obowiązuje od 5 ton ekwiwalentu CO2, a jej częstotliwość (co 12, 6 lub 3 miesiące) zależy od ilości gazu.

[Agnieszka Baranowska, CEO Service Express](https://www.linkedin.com/in/agnieszkabaranowska/) Opublikowano 26 października 2026

**F-gazy to fluorowane gazy cieplarniane stosowane jako czynniki chłodnicze w klimatyzacji, chłodnictwie czy pompach ciepła.** Ich wpływ na klimat wyraża się w tonach ekwiwalentu CO2. Za szczelność urządzenia odpowiada jego właściciel. Firma serwisowa pracuje przy nim na zlecenie i odpowiada za certyfikaty, kontrole, odzysk czynnika, dane do wpisów.

## Co to są F-gazy i jak liczy się ekwiwalent CO2

Rozporządzenie (UE) 2024/573 obejmuje gazy z dwóch załączników: pierwszy zawiera wodorofluorowęglowodory (HFC) oraz perfluorowęglowodory, a drugi między innymi nienasycone HFC, na przykład HFC-1234yf. Gazy występują samodzielnie albo jako mieszaniny.

**Ilość gazu przelicza się na tony ekwiwalentu CO2, mnożąc masę przez współczynnik GWP.** GWP porównuje oddziaływanie gazu na klimat z oddziaływaniem dwutlenku węgla w horyzoncie 100 lat, więc im jest większy, tym gorzej dla klimatu. Dla HFC-32 wynosi on 675. Dla HFC-134a to 1 430, a dla HFC-1234yf zaledwie 0,501.

| Gaz | GWP | Masa odpowiadająca 5 tonom ekwiwalentu CO2 (przykład) |
| --- | --- | --- |
| HFC-32 | 675 | około 7,4 kg |
| HFC-134a | 1 430 | około 3,5 kg |
| HFC-1234yf | 0,501 | próg w tonach nie ma sensu, liczy się 1 kg |

Układ z 7,5 kg HFC-32 daje około 5,06 tony ekwiwalentu, więc przekracza próg kontroli szczelności, który omawiamy niżej. Układ z 7 kg tego gazu ma 4,7 tony. Progu jeszcze nie osiąga.

## Operator i firma serwisowa: kto za co odpowiada

Operator to podmiot, który faktycznie kontroluje techniczne działanie urządzenia, albo właściciel, któremu państwo przekazało obowiązki operatora. **Operator, czyli zwykle klient, odpowiada za szczelność urządzenia.** Firma serwisowa wykonuje potrzebne czynności na jego zlecenie.

Do obowiązków operatora należy:

- zapewnienie kontroli szczelności,

- prowadzenie dokumentacji każdego urządzenia,

- dbałość o odzysk czynnika,

- naprawa wykrytego wycieku bez zbędnej zwłoki,

- sprawdzenie certyfikatów wykonawcy przed zleceniem pracy.

Firma serwisowa odpowiada za wykonawcę pracy, czyli za jego certyfikat, narzędzia i protokół. Weźmy piekarnię, która zleca roczny przegląd agregatów chłodniczych. Operatorem jest piekarnia, ale szczelność mierzy Twój technik z certyfikatem, więc to Ty dostarczasz wyniki do dokumentacji. Zakres takiej wizyty opisuje tekst o [przeglądzie agregatu wody lodowej](https://service-express.pl/wiedza/przeglad-agregatu-wody-lodowej/).

## Certyfikaty osób i certyfikat przedsiębiorcy

Certyfikat osoby trzeba mieć do każdej pracy przy obiegu czynnika: instalacji, serwisu, naprawy, likwidacji, kontroli szczelności, odzysku. Rozporządzenie wykonawcze 2024/2215 wprowadza typy od A1 do E. Typ A1 daje prawo do wszystkich czynności przy F-gazach i węglowodorach, natomiast typ A2 dotyczy urządzeń poniżej 3 kg. Uczący się technik pracuje pod nadzorem certyfikowanego kolegi, ale najwyżej 24 miesiące.

**Kto świadczy usługi dla osób trzecich, potrzebuje też [certyfikatu przedsiębiorcy](https://service-express.pl/wiedza/certyfikat-f-gazowy-dla-przedsiebiorcy/).** Wydaje go jednostka certyfikująca po sprawdzeniu trzech rzeczy: procedur firmy, systemu dokumentowania pracy certyfikowanych ludzi, wyposażenia. Certyfikat jest bezterminowy. Firmę kontroluje się jednak nie rzadziej niż raz na 7 lat.

Stare certyfikaty zachowują ważność. Państwa mają do 12 marca 2027 r. wprowadzić obowiązek szkoleń przypominających co 7 lat, a każdy certyfikowany musi odbyć pierwsze takie szkolenie do 12 marca 2029 r. Polska ustawa mówi dziś o certyfikacie osoby bez terminu, więc śledź zmiany. Gaz do serwisu kupią tylko certyfikowani technicy albo firmy, które ich zatrudniają.

## Kontrole szczelności: od czego zależą

Obowiązek powstaje przy co najmniej 5 tonach ekwiwalentu CO2 gazów z pierwszego załącznika, a dla gazów z sekcji 1 drugiego załącznika już przy 1 kg. Dotyczy stacjonarnych urządzeń chłodniczych, klimatyzacji, pomp ciepła. Kontrolę wykonuje osoba z certyfikatem. Zwolnienie mają hermetycznie zamknięte urządzenia z oznakowaniem, jeśli zawierają mniej niż 10 ton ekwiwalentu, a w budynkach mieszkalnych granicą jest 3 kg gazu.

**Częstotliwość kontroli zależy od ilości gazu oraz od systemu wykrywania wycieków.**

| Ilość gazu w urządzeniu | Kontrola co | Z systemem wykrywania wycieków |
| --- | --- | --- |
| od 5 do mniej niż 50 ton ekwiwalentu CO2 (dla drugiego załącznika od 1 do mniej niż 10 kg) | 12 miesięcy | 24 miesiące |
| od 50 do mniej niż 500 ton (od 10 do mniej niż 100 kg) | 6 miesięcy | 12 miesięcy |
| 500 ton i więcej (100 kg i więcej) | 3 miesiące | 6 miesięcy |

System wykrywania wycieków jest obowiązkowy od 500 ton ekwiwalentu, a operator sprawdza go co najmniej raz na 12 miesięcy. Po naprawie wycieku certyfikowana osoba kontroluje urządzenie najwcześniej po 24 godzinach pracy. Najpóźniej robi to w ciągu miesiąca.

Sposób kontroli opisywały rozporządzenia Komisji 1497/2007 oraz 1516/2007. Rozporządzenie wykonawcze 2026/1444 z 2 lipca 2026 r. uchyliło je bez zastępowania. Zapisz więc w procedurze firmy, jaką metodą mierzysz szczelność. Wynik wpisuj do [protokołu kontroli szczelności](https://service-express.pl/wiedza/do-pobrania/protokol-kontroli-szczelnosci/).

## Etykiety, odzysk i dokumentowanie

Urządzenie z F-gazami musi mieć etykietę. Podaje ona ilość gazu w kilogramach, ekwiwalent CO2, oznaczenie gazu, GWP, a przepis stosuje się od 1 stycznia 2025 r. Format opisuje rozporządzenie 2024/2174 z ostrzeżeniem „zawiera fluorowane gazy cieplarniane”. Gdy urządzenie dopełnia się poza fabryką, ilość uzupełnioną wpisuje na etykiecie dostawca albo instalator. Po zmianie gazu w retrofitcie urządzenie dostaje nową etykietę.

Odzysk czynnika prowadzi osoba z certyfikatem. Odzyskany gaz wraca do urządzenia dopiero po recyklingu lub regeneracji. **Od 1 stycznia 2026 r. nie wolno serwisować klimatyzacji i pomp ciepła gazami o GWP od 2 500.** Do 1 stycznia 2032 r. wyjątek mają gazy zregenerowane lub poddane recyklingowi.

Dokumentacja jest szczegółowa. Zawiera typ gazu, jego ilość, ilości dodane z datą, ilości odzyskane. Zapisuje się w niej dane wykonawcy z numerem certyfikatu oraz daty i wyniki kontroli i napraw. Firma wykonująca czynności zachowuje kopię przez co najmniej 5 lat, jeśli nie ma jej baza organów państwa.

W Polsce karty urządzeń prowadzi się w Centralnym Rejestrze Operatorów, który opisujemy w [artykule o CRO](https://service-express.pl/wiedza/rejestr-f-gazow-cro/). Własną dokumentację urządzenia prowadzisz na [karcie urządzenia chłodniczego](https://service-express.pl/wiedza/do-pobrania/karta-urzadzenia-chlodniczego/). Ogólne zasady dokumentowania pracy opisuje tekst o [protokole serwisowym](https://service-express.pl/wiedza/protokol-serwisowy-co-zawiera/).

## Kary i sprawozdania

Krajowa ustawa o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych przewiduje trzy widełki administracyjnych kar pieniężnych:

- od 600 do 4 500 zł, na przykład za spóźnioną kartę urządzenia, wpis po 15 dniach roboczych, spóźnione sprawozdanie lub pracę bez certyfikatu osoby,

- od 4 000 do 15 000 zł, na przykład za niezapewnienie kontroli szczelności lub odzysku, działalność bez certyfikatu przedsiębiorcy albo zlecenie pracy podmiotowi bez certyfikatu,

- od 6 000 do 45 000 zł, między innymi za wprowadzenie gazu do obrotu bez kontyngentu.

Karę wymierza zwykle wojewódzki inspektor ochrony środowiska. Bierze pod uwagę rodzaj naruszenia oraz dotychczasową działalność firmy. Po 3 latach od naruszenia kary nałożyć już nie można. Firmy serwisowe składają też coroczne sprawozdanie do 28 lutego, a zasady opisuje tekst o [sprawozdaniu F-gazy](https://service-express.pl/wiedza/sprawozdanie-f-gazy/).

Rozporządzenie 2024/573 obowiązuje od 11 marca 2024 r. i zastąpiło rozporządzenie 517/2014. Ustawa odwołuje się jeszcze do dawnego aktu, ale nowe rozporządzenie każe traktować takie odesłania jako odesłania do siebie. Państwa ustalają własne kary. Stan prawny na październik 2026 r.

## Co się zmieniło w nowym rozporządzeniu UE

Dla firmy serwisowej ważne są cztery zmiany:

- kontrola szczelności obejmuje nienasycone HFC,

- certyfikacja dotyczy także CO2, amoniaku i węglowodorów,

- certyfikaty trzeba odświeżać co 7 lat,

- od 1 stycznia 2026 r. obowiązuje zakaz serwisowania gazami o GWP od 2 500.

Od lipca 2026 r. nie ma też unijnych standardów metody kontroli szczelności.

## Od czego zacząć

- Spisz certyfikaty techników z numerami i typami. Sprawdź certyfikat firmy w rejestrze jednostki certyfikującej.

- Zbierz dane urządzeń klientów: gaz, ilość czynnika w obiegu i GWP. Potem policz ekwiwalent CO2.

- Oznacz urządzenia od 5 ton ekwiwalentu. Przypisz im odstęp kontroli z tabeli.

- Dopisz do protokołu pola: gaz, ilość dodana i odzyskana, metoda kontroli, wynik, naprawa, numer certyfikatu technika.

- Wyznacz osobę, która pilnuje wpisów do CRO i sprawozdania na 28 lutego.

## Jak Service Express pomaga w pilnowaniu obowiązków F-gazowych

Obowiązki F-gazowe sprowadzają się do terminów i dokumentów: przeglądów, protokołów, historii urządzenia. Service Express porządkuje te elementy w codziennej pracy serwisu. Rejestr CRO prowadzi jednak Instytut Chemii Przemysłowej, więc wpisów dokonuje się w nim samym.

- Baza urządzeń przechowuje pełną historię serwisową na poziomie klienta, obiektu i urządzenia, a technik widzi ją po zeskanowaniu kodu QR lub NFC. Szczegóły w sekcji o [bazie urządzeń](https://service-express.pl/system/#baza-urzadzen).

- Serwisy prewencyjne tworzą zlecenia cykliczne według harmonogramu i wysyłają klientom e-mail oraz SMS z przypomnieniem o obowiązkowych przeglądach. Szczegóły w sekcji o [serwisach prewencyjnych](https://service-express.pl/system/#serwisy-prewencyjne).

- Elektroniczne protokoły odwzorowują 1:1 papierowe wzory firmy, a klient podpisuje je na ekranie. Podpisany protokół trafia do klienta i jest archiwizowany w formacie PDF. Więcej o [elektronicznych protokołach](https://service-express.pl/system/#protokoly).

Wzory do tego tematu: wypełnij online albo pobierz DOCX [Harmonogram przeglądów urządzeń](https://service-express.pl/wiedza/do-pobrania/harmonogram-przegladow/)[Lista kontrolna przeglądu okresowego](https://service-express.pl/wiedza/do-pobrania/lista-kontrolna-przegladu/)[Protokół naprawy](https://service-express.pl/wiedza/do-pobrania/protokol-naprawy/)[Protokół przeglądu instalacji gazowej](https://service-express.pl/wiedza/do-pobrania/protokol-przegladu-instalacji-gazowej/)

## Najczęstsze pytania

### Co to są F-gazy?

F-gazy to fluorowane gazy cieplarniane, głównie czynniki chłodnicze w klimatyzacji, chłodnictwie i pompach ciepła. Ich wpływ na klimat wyraża się w tonach ekwiwalentu CO2, czyli masie gazu pomnożonej przez współczynnik GWP.

### Kto jest operatorem, a kto firmą serwisową?

Operator to podmiot, który faktycznie kontroluje działanie urządzenia, zwykle jego użytkownik lub właściciel. Firma serwisowa wykonuje na jego zlecenie instalację, serwis, kontrolę szczelności i odzysk, a do tego potrzebuje certyfikatów osób i certyfikatu przedsiębiorcy.

### Jak często kontroluje się szczelność urządzeń z F-gazami?

Częstotliwość zależy od ilości gazu: co 12 miesięcy poniżej 50 ton ekwiwalentu CO2, co 6 miesięcy od 50 do 500 ton i co 3 miesiące od 500 ton. Zainstalowany system wykrywania wycieków podwaja te odstępy.

### Jakie kary grożą za naruszenie przepisów o F-gazach?

Polska ustawa przewiduje administracyjne kary pieniężne w trzech widełkach: od 600 do 4 500 zł, od 4 000 do 15 000 zł i od 6 000 do 45 000 zł. Wymierza je zwykle wojewódzki inspektor ochrony środowiska, a stan prawny sprawdź przed decyzją.

Autorka Agnieszka Baranowska

CEO Service Express

[Profil na LinkedInie](https://www.linkedin.com/in/agnieszkabaranowska/)

## Czytaj dalej

[Urządzenia i przeglądy **Funkcje systemu CMMS: co musi mieć, a co jest dodatkiem**](https://service-express.pl/wiedza/funkcje-systemu-cmms/)[Urządzenia i przeglądy **Harmonogram przeglądów maszyn i urządzeń: jak go ułożyć i dopilnować terminów**](https://service-express.pl/wiedza/harmonogram-przegladow-maszyn/)[Urządzenia i przeglądy **Konserwacja urządzeń UDT: obowiązki konserwatora, eksploatującego i firmy serwisowej**](https://service-express.pl/wiedza/konserwacja-urzadzen-udt/)
